12 lutego, 2024
Współczesne wyzwania związane z ochroną środowiska wymuszają na społeczeństwie, a także na każdym z nas zmiany codziennych nawyków i podejścia do kwestii ekologicznych. W tym kontekście rozwój budynków o niskim zużyciu energii staje się ważnym elementem mającym wpływ nie tylko na optymalizację kosztów, ale przede wszystkim na minimalizowanie negatywnego oddziaływania na środowisko.
Dyrektywa Unii Europejskiej EPBD (Energy Performance of Buildings Directive) będąca jednym z filarów europejskiej polityki klimatycznej, stawia wymóg ograniczenia emisji CO2 poprzez poprawę efektywności energetycznej budynków. Tym samym klasy energetyczne zyskują na znaczeniu jako ważny instrument pozwalający nie tylko precyzyjnie oceniać i monitorować, ale również podnosić wydajność energetyczną budynków.
Definicję klas energetycznych budynków można znaleźć w ramach wspomnianej powyżej Dyrektywy 2010/31/UE Parlamentu Europejskiego w sprawie charakterystyki energetycznej budynków. Według EPBD klasa energetyczna budynku odzwierciedla jego ogólną wydajność energetyczną. Klasy te są oznaczane literami alfabetu: począwszy od „A” (a nawet “A+”) oznaczającego najbardziej energooszczędny budynek, aż do najmniej energooszczędnych z literą „G”. System etykiet energetycznych dostarcza użytkownikom, inwestorom oraz organom regulacyjnym transparentnych informacji na temat efektywności energetycznej danego budynku w prosty, intuicyjny sposób.
Dyrektywa EPBD jasno określa czynniki wpływające na ocenę budynków. Są to między innymi: zużycie energii na ogrzewanie i chłodzenie, ilość emitowanych gazów cieplarnianych oraz korzystanie z energii odnawialnej. Na ich podstawie obliczany jest tzw. wskaźnik charakteryzujący efektywność energetyczną (EPBD Art. 2, pkt 25), który informuje o całkowitej energii zużywanej, lub przewidywanej do zużycia przez budynek w jednostce powierzchni użytkowej lub innej jednostce stosownej dla jego przeznaczenia
Na to, dlaczego dany budynek otrzymuje określoną klasę energetyczną, składa się szereg parametrów, które są szczegółowo analizowane przez ekspertów podczas audytu. Warto mieć świadomość, że główne czynniki brane pod uwagę przy przydzielaniu klas energetycznych oddziaływują na siebie i ich analiza jest skomplikowanym procesem wymagającym szerokiej wiedzy z zakresu efektywności energetycznej, dlatego chcąc (lub musząc) zdobyć etykietę energetyczną dla budynku warto skorzystać z pomocy doświadczonych konsultantów.
To fundamentalny parametr określający ilość energii zużywanej przez budynek na różne cele, w tym na ogrzewanie, chłodzenie, oświetlenie i działanie urządzeń elektrycznych. Niskie zużycie energii zazwyczaj przekłada się na wyższą klasę energetyczną.
Skuteczność izolacji termicznej wpływa bezpośrednio na ilość energii potrzebnej do utrzymania odpowiedniej temperatury wewnątrz budynku. Dobrze izolowane budynki mają tendencję do otrzymywania wyższych klas energetycznych.
Uwzględnienie odnawialnych źródeł energii, takich jak panele fotowoltaiczne czy kolektory słoneczne, ma istotny wpływ na klasę energetyczną. Budynki korzystające z energii odnawialnej mogą być oceniane jako bardziej efektywne.
Efektywne systemy HVAC (Heating, Ventilation, and Air Conditioning) są kluczowe dla osiągnięcia wysokiej efektywności energetycznej. Nowoczesne, inteligentne technologie w tych systemach mogą znacząco podnieść klasę energetyczną budynku.
Oświetlenie stanowi sporą część zużycia energii w budynkach. Zastosowanie energooszczędnych źródeł światła, takich jak rozwiązania w technologii LED może wpływać na ocenę energetyczną.
Specjaliści biorą pod uwagę efektywność wszystkich urządzeń elektrycznych w budynku, w tym sprzętu AGD, komputerów czy innych sprzętów, które mogą wpływać na ogólną konsumpcję energii.
Podstawowym powodem, dla którego klasa energetyczna budynku jest niezwykle istotna, są oczywiście regulacje prawne i wymogi, jakie w nadchodzących latach będą musiały spełniać określone grupy obiektów. Dyrektywa EPBD po ostatnich zmianach ma być opublikowana prawdopodobnie około marca 2024 i to w niej znajdą się kluczowe daty oraz wytyczne. Niezależnie jednak od wymogów, jakie narzucane są przez przepisy prawa, warto podkreślić, że budynki o wyższej klasie energetycznej są po prostu lepsze: do mieszkania, czy też użytkowania w innym celu. Dlaczego?
Najważniejszym atutem posiadania budynków o wyższych klasach energetycznych jest znaczące obniżenie kosztów eksploatacji. Energooszczędne obiekty wyposażone są w nowoczesne systemy izolacyjne, inteligentne zarządzanie energią i efektywne źródła zasilania, co prowadzi do minimalizacji zużycia energii. To z kolei przekłada się na znaczne oszczędności w rachunkach za prąd, gaz czy inne media. Inwestycja w budowę domu, czy innego budynku z myślą o efektywności energetycznej zwraca się szybko, generując długoterminowe korzyści finansowe zarówno dla inwestora, jak i użytkowników.
Budynki stanowią istotny obszar, ponieważ mają znaczący wpływ na ogólnokrajowe zużycie energii i emisję zanieczyszczeń. Energooszczędne obiekty przyczyniają się do redukcji emisji dwutlenku węgla poprzez ograniczenie zużycia energii. Ponadto nowoczesne technologie zastosowane w budynkach o wyższych klasach energetycznych sprzyjają zrównoważonemu gospodarowaniu zasobami, minimalizując negatywny wpływ na ekosystemy naturalne. Inwestycje w takie projekty są nie tylko innowacyjne, ale również stanowią ważny krok w kierunku budowy społeczeństwa bardziej przyjaznego dla środowiska.
Kolejnym istotnym aspektem jest poprawa komfortu życia mieszkańców. Energooszczędne budynki są projektowane z myślą o optymalnym wykorzystaniu światła naturalnego, wentylacji oraz termoregulacji. To nie tylko przekłada się na obniżenie kosztów związanych z klimatyzacją czy ogrzewaniem, ale także tworzy przyjemne, zdrowe środowisko mieszkalne. Dodatkowo inwestycje inteligentne systemy zarządzania domem zwiększają wygodę oraz bezpieczeństwo.
Dyrektywa unijna wyznacza ambitne cele dotyczące poprawy standardów efektywności energetycznej. Oznacza to, że w Polsce ruszy fala modernizacji budynków o najniższych klasach energetycznych – a tych z pewnością jest w naszym kraju wiele. Co ważne, wsparcie finansowe dla tych inwestycji remontowych ma w dużej części pochodzić z programów unijnych, a w przyszłości także ze Społecznego Funduszu Klimatycznego, który według planów ma przejąć na siebie część finansowania już od 2025 roku. Poza wyzwaniem finansowym pozostaje wciąż przeszkoda w postaci niskiej świadomości ekologicznej oraz braku odpowiedniej edukacji wśród wszystkich uczestników procesu budowlanego. Inwestorzy, zarówno prywatni, jak i biznesowi, często są bardziej skupieni na krótkoterminowych celach finansowych niż na długofalowych korzyściach wynikających z inwestycji w energooszczędne rozwiązania. Projektanci i wykonawcy z kolei nie są wystarczająco zaznajomieni z najnowszymi technologiami, które prowadzą do uzyskania wysokich klas energetycznych.
Warto zrozumieć, że klasy energetyczne budynków nie są jedynie oznaczeniem czy certyfikatem. To filozofia projektowania i budowania, która wpisuje się w ducha współczesnych wyzwań klimatycznych. Rosnąca z roku na rok świadomość ekologiczna społeczeństwa oraz niestabilne koszty energii skłaniają inwestorów, deweloperów i właścicieli nieruchomości do zwracania uwagi na klasy energetyczne. To nie tylko kwestia wizerunku czy trendy rynkowe, ale przede wszystkim świadomego podejścia do zasobów energetycznych.
